Nie ma jednego przepisu, który w każdej firmie nakazuje ustawienie wanny pod każdą beczką. Obowiązek zabezpieczenia zależy od rodzaju substancji, sposobu magazynowania, skali ryzyka i przepisów mających zastosowanie do konkretnego zakładu. Wanna wychwytowa jest jednym z rozwiązań służących do ograniczenia skutków wycieku.
Spis treści
Krótka odpowiedź
W praktyce trzeba rozdzielić dwa pytania: czy zakład musi zabezpieczyć miejsce magazynowania przed wyciekiem oraz czy tym zabezpieczeniem ma być właśnie wanna wychwytowa. Przepisy mogą wskazywać konieczność ograniczenia rozlewu, natomiast sposób realizacji zależy od konkretnego przypadku.
Dlatego przed zakupem warto sprawdzić kartę charakterystyki substancji (SDS), ocenę ryzyka, procedury wewnętrzne i akty prawne dotyczące danego sposobu magazynowania.
Co wynika z ogólnych przepisów BHP
Przepisy BHP (§ 95) wskazują w kontekście przechowywania ciekłych materiałów niebezpiecznych w stałych zbiornikach. Przepis odnosi się do stosowania odpowiednich zabezpieczeń przed rozlewaniem i rozprzestrzenianiem zawartości, a jako przykłady wymienia m.in. wanny, rynny, koryta i zbiorniki rezerwowe.
Nie oznacza to jednak, że każda beczka z olejem w każdym warsztacie automatycznie wymaga identycznej wanny sklepowej. Zakład powinien dobrać zabezpieczenie do rzeczywistych warunków i ryzyka.
Kiedy przepisy podają konkretne proporcje
Dla ciekłych odpadów palnych przepisy przywołują rozporządzenie MSWiA z 19 lutego 2020 r. i § 30. W podstawowym wariancie wskazano porównanie 25% całkowitej objętości magazynowanych ciekłych odpadów palnych z 110% największego opakowania lub zbiornika przenośnego, przy czym rozporządzenie przewiduje także inne warianty dla określonych układów magazynowania.
To ważne rozróżnienie: tych wartości nie należy traktować jako uniwersalnego wzoru dla wszystkich cieczy i każdego magazynu.
Inne przypadki wymagają innych zasad
Przepisy opisują też odrębne wymagania dla zbiorników powyżej 1 m³ przeznaczonych do cieczy bardzo toksycznych lub żrących. To inny zakres zastosowania niż typowe stanowisko z beczką lub IBC, dlatego takich progów nie powinno się przenosić automatycznie na wszystkie wanny wychwytowe.
Kiedy wanna ma sens niezależnie od konkretnego przepisu
Wanna wychwytowa może być elementem procedury zakładowej m.in. wtedy, gdy przechowywana ciecz może zanieczyścić posadzkę, kanalizację lub środowisko, gdy na stanowisku odbywa się dozowanie i przelewanie albo gdy zabezpieczenia oczekuje audyt lub ubezpieczyciel.
Po ustaleniu potrzeby zabezpieczenia pozostaje dobór pojemności, materiału, wymiarów i nośności. Pomagają w tym osobne poradniki: jaką pojemność powinna mieć wanna, stalowa czy plastikowa, dobór do beczek oraz dobór pod IBC.
Ważne zastrzeżenie
Ten artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje opinii prawnej, audytu BHP ani oceny środowiskowej dla konkretnego zakładu. Przy wątpliwościach należy zweryfikować aktualny tekst właściwego aktu prawnego i skonsultować wymagania z osobą odpowiedzialną za BHP lub ochronę środowiska.
Artykuły powiązane
Warto też zajrzeć do tych poradników i kategorii:
Najczęstsze pytania
Krótkie odpowiedzi na najważniejsze pytania związane z tym tematem.
Czy brak wanny zawsze oznacza naruszenie prawa?
Nie. Sama nieobecność wanny nie przesądza o naruszeniu. Znaczenie ma rodzaj substancji, sposób magazynowania oraz to, czy zastosowane zabezpieczenie spełnia wymagania właściwe dla danego zakładu.
Czy zasada 110% lub 25% obowiązuje każdy magazyn?
Nie. Wartości te występują w określonych przepisach i dla konkretnych sytuacji. Nie należy stosować ich automatycznie do każdego magazynu, beczki czy kontenera IBC.
Od czego zacząć ocenę potrzeby zastosowania wanny?
Od SDS, oceny ryzyka, procedur zakładowych i sprawdzenia, jakie przepisy dotyczą danej substancji oraz sposobu jej magazynowania.